Lam gió là gì? Cấu tạo, công dụng và ứng dụng lam gió trong nhà khung thép

Lam gió là gì? Đây là câu hỏi thường gặp khi thiết kế nhà khung thép, nhà thép tiền chế, nhà xưởng, nhà kho hoặc các công trình cần tăng khả năng thông thoáng tự nhiên. Không chỉ đóng vai trò như một bộ phận lấy và lưu thông không khí, lam gió còn giúp hạn chế tác động trực tiếp của mưa, nắng, bụi và góp phần tạo điểm nhấn cho mặt đứng công trình.

Trong các công trình hiện đại, đặc biệt là nhà xưởng và nhà kho có diện tích lớn, việc bố trí lam gió hợp lý có thể hỗ trợ thông gió tự nhiên, giảm sự phụ thuộc vào quạt thông gió hoặc điều hòa trong một số khu vực. Tuy nhiên, hiệu quả thực tế phụ thuộc vào hướng gió, vị trí lắp đặt, diện tích ô thông gió, hình dạng lam và phương án thiết kế tổng thể.

Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn hiểu rõ lam gió là gì, cấu tạo, nguyên lý hoạt động, các loại lam gió phổ biến, ứng dụng và những lưu ý khi thi công lam gió cho nhà khung thép.

Lam gió là gì? Vì sao nhà khung thép thường sử dụng lam gió?

Trước khi lựa chọn loại lam phù hợp, chủ đầu tư cần hiểu rõ chức năng của bộ phận này trong hệ thống bao che. Đối với công trình có diện tích lớn, đặc biệt là nhà xưởng và nhà kho, việc lưu thông không khí ảnh hưởng trực tiếp đến môi trường bên trong cũng như khả năng sử dụng công trình.

Lam gió hay còn gọi là lam thông gió, là hệ thống gồm nhiều thanh hoặc cánh lam được bố trí theo khoảng cách và góc nghiêng nhất định nhằm tạo ra các khe hở cho không khí lưu thông. Lam có thể được lắp tại tường, cửa thông gió, mặt dựng hoặc các vị trí lấy gió của công trình.

Khác với một bức tường kín, lam gió tạo ra những khoảng hở có kiểm soát. Không khí bên ngoài có thể đi qua các khe lam để vào bên trong, đồng thời không khí nóng hoặc tù đọng bên trong có điều kiện thoát ra ngoài. Nhờ đó, công trình có thể tận dụng thông gió tự nhiên hiệu quả hơn.

Đối với nhà khung thép và nhà thép tiền chế, lam gió thường được sử dụng kết hợp với hệ thống tường bao, mái tôn, panel hoặc các giải pháp thông gió khác. Do kết cấu thép cho phép tạo khẩu độ và không gian tương đối linh hoạt, việc bố trí các ô lam gió trên tường bên hoặc gần khu vực mái có thể được triển khai thuận tiện nếu được tính toán từ giai đoạn thiết kế.

Một ưu điểm đáng chú ý của lam gió là khả năng cân bằng giữa thông thoáng và che chắn. Nếu lựa chọn đúng loại và lắp đặt đúng hướng, lam có thể cho phép không khí lưu thông nhưng hạn chế phần nào việc nước mưa tạt trực tiếp vào công trình.

Tuy nhiên, không nên hiểu rằng cứ lắp lam gió là công trình chắc chắn mát hơn. Hiệu quả thông gió còn phụ thuộc vào hướng gió chủ đạo, vị trí cửa lấy gió và thoát gió, chênh lệch nhiệt độ, chiều cao công trình và cách bố trí các lỗ thông gió. Vì vậy, lam gió nên được xem là một phần của giải pháp thông gió tổng thể thay vì một thiết bị độc lập.

Lam gió là hệ thống gồm nhiều thanh lam được xếp nghiêng theo một góc nhất định trên khung để lấy gió và thoát khí

>>> Xem thêm: Máng xối là gì? Cấu tạo, công dụng và cách lựa chọn máng xối cho nhà khung thép

Cấu tạo và nguyên lý hoạt động của lam gió

Lam gió có cấu tạo tương đối đơn giản nhưng cách bố trí từng bộ phận lại ảnh hưởng nhiều đến hiệu quả sử dụng. Hiểu rõ cấu tạo giúp chủ đầu tư dễ dàng lựa chọn vật liệu và trao đổi với đơn vị thiết kế, thi công ngay từ đầu.

Thông thường, một hệ lam gió gồm khung bao, các thanh hoặc cánh lam, hệ liên kết và phụ kiện cố định. Khung bao có nhiệm vụ tạo kết cấu đỡ cho các cánh lam, trong khi các thanh lam được bố trí song song hoặc theo cấu hình thiết kế để tạo ra các khe thông gió.

Cánh lam có thể được thiết kế theo dạng cố định hoặc điều chỉnh được góc mở. Với công trình công nghiệp, loại lam cố định thường được sử dụng nhiều hơn vì cấu tạo đơn giản, ít bộ phận chuyển động và thuận tiện cho công tác bảo trì.

Vật liệu làm lam có thể là tôn, thép, nhôm, hợp kim hoặc một số vật liệu chuyên dụng khác. Trong nhà khung thép, việc lựa chọn vật liệu thường được cân nhắc dựa trên độ bền, trọng lượng, khả năng chống ăn mòn, yêu cầu thẩm mỹ và ngân sách đầu tư.

Về nguyên lý, lam gió tạo ra một vùng trao đổi không khí giữa bên trong và bên ngoài công trình. Khi gió bên ngoài tác động vào mặt đứng, không khí có thể đi qua các khe lam. Nếu kết hợp với các vị trí thoát khí ở phía đối diện hoặc khu vực cao hơn, luồng không khí có thể di chuyển xuyên qua công trình.

Đối với nhà xưởng có chiều cao lớn, có thể kết hợp lam gió ở tường bên với cửa lấy sáng, cửa thông gió hoặc giải pháp thoát khí trên mái. Không khí nóng có xu hướng tích tụ ở khu vực cao có thể được dẫn thoát ra ngoài nếu công trình có giải pháp thông gió phù hợp.

Đây là lý do thiết kế lam gió cần tính đến chiều cao công trình và đường đi của luồng không khí, thay vì chỉ quan tâm đến diện tích lam.

Hệ thống lam gió giúp không khí bên trong và ngoài nhà trao đổi liên tục

>>> Xem thêm: Bước cột là gì? Cách tính bước cột trong xây dựng nhà thép chuẩn kỹ thuật, tối ưu chi phí

Các loại lam gió phổ biến hiện nay

Trên thị trường có nhiều loại lam gió khác nhau, được phân loại dựa trên vật liệu, hình dạng cánh lam và phương thức sử dụng. Mỗi loại có ưu điểm riêng và phù hợp với những nhóm công trình khác nhau.

Lam gió bằng tôn

Lam gió bằng tôn là lựa chọn phổ biến trong các công trình nhà xưởng, nhà kho và nhà thép tiền chế. Vật liệu này có thể được gia công theo kích thước yêu cầu, dễ kết hợp với hệ tường và mái tôn.

Ưu điểm của lam tôn là trọng lượng tương đối nhẹ, dễ thi công và chi phí hợp lý. Với công trình có diện tích lớn, đây là yếu tố quan trọng giúp kiểm soát chi phí đầu tư.

Tuy nhiên, cần chú ý đến lớp bảo vệ bề mặt và vị trí cắt, khoan trong quá trình gia công. Những vị trí bị phá vỡ lớp bảo vệ nếu không được xử lý phù hợp có thể tăng nguy cơ ăn mòn theo thời gian.

Lam gió thép

Lam gió thép có khả năng chịu lực tốt và phù hợp với những công trình yêu cầu hệ thống lam có độ chắc chắn cao. Các thanh lam có thể được sơn phủ hoặc xử lý chống ăn mòn để phù hợp với môi trường sử dụng.

Trong nhà khung thép, lam thép có thể được thiết kế đồng bộ với hệ khung và hệ bao che. Tuy nhiên, cần kiểm soát trọng lượng và chi tiết liên kết để tránh tạo tải trọng không cần thiết lên kết cấu.

Lam gió nhôm

Lam nhôm thường được lựa chọn cho các công trình chú trọng tính thẩm mỹ như văn phòng, showroom, nhà hàng, quán cafe hoặc các công trình kiến trúc hiện đại.

Nhôm có ưu điểm về trọng lượng nhẹ và khả năng chống ăn mòn tương đối tốt trong điều kiện sử dụng phù hợp. Bề mặt lam cũng có thể được xử lý với nhiều màu sắc và kiểu hoàn thiện khác nhau.

Chi phí của hệ lam nhôm thường cao hơn các giải pháp tôn thông dụng, do đó cần cân đối giữa yêu cầu kiến trúc và ngân sách.

Lam gió cố định và lam gió điều chỉnh

Xét theo khả năng điều chỉnh, lam gió có thể chia thành lam cố định và lam có thể điều chỉnh. Lam cố định có cấu tạo đơn giản, góc cánh được thiết lập trong quá trình sản xuất hoặc lắp đặt.

Trong khi đó, lam điều chỉnh cho phép thay đổi góc mở để kiểm soát lượng không khí và mức độ che chắn. Loại này phù hợp với những công trình cần kiểm soát thông gió linh hoạt nhưng thường có cấu tạo phức tạp hơn và yêu cầu bảo dưỡng nhiều hơn.

>>> Xem thêm: Top các vật liệu chống nóng cho nhà khung thép, nhà thép tiền chế hiệu quả

Ứng dụng của lam gió trong nhà khung thép

Lam gió được ứng dụng ở nhiều loại công trình nhờ khả năng tạo thông thoáng mà không cần biến toàn bộ hệ tường thành những khoảng mở lớn. Đặc biệt, nhà khung thép có nhiều không gian sử dụng lớn nên giải pháp này càng phát huy vai trò.

Lam gió cho nhà xưởng khung thép

Nhà xưởng khung thép là một trong những công trình sử dụng lam gió phổ biến. Trong quá trình sản xuất, máy móc và con người có thể phát sinh nhiệt, khiến nhiệt độ bên trong tăng cao.

Việc bố trí lam gió ở các vị trí phù hợp giúp tạo điều kiện cho không khí trao đổi với môi trường bên ngoài. Khi kết hợp với cửa thông gió hoặc hệ thống thoát khí phía trên, giải pháp này có thể cải thiện điều kiện thông thoáng trong xưởng.

Tuy nhiên, đối với nhà xưởng có yêu cầu kiểm soát nhiệt độ, độ ẩm hoặc môi trường sản xuất đặc thù, lam gió tự nhiên có thể chưa đủ. Khi đó cần kết hợp với quạt hút, quạt cấp khí hoặc hệ thống thông gió cơ khí theo yêu cầu công nghệ.

Lam gió cho nhà kho khung thép

Nhà kho khung thép thường có diện tích lớn và thời gian sử dụng kéo dài. Nếu thiết kế quá kín, không khí bên trong có thể bị tù đọng và nhiệt độ tăng cao vào những thời điểm nắng nóng.

Lam gió có thể được bố trí tại tường bên hoặc các vị trí phù hợp để hỗ trợ trao đổi không khí. Tuy nhiên, nếu kho chứa hàng hóa nhạy cảm với bụi, hơi ẩm hoặc nước mưa, cần cân nhắc kỹ giữa khả năng thông gió và yêu cầu bảo vệ hàng hóa.

Lam gió được sử dụng nhiều cho các công trình nhà kho, nhà xưởng khung thép

Lam gió cho nhà ở, homestay và công trình dịch vụ

Trong kiến trúc dân dụng, lam gió không chỉ phục vụ thông gió mà còn có thể trở thành một chi tiết trang trí. Nhà ở khung thép, homestay, quán cafe hoặc nhà hàng có thể sử dụng lam để tạo hiệu ứng mặt đứng, đồng thời tăng sự lưu thông không khí.

Với những công trình có yêu cầu thẩm mỹ cao, lam có thể được phối hợp với kính, gỗ, panel giả gỗ hoặc các vật liệu hoàn thiện khác để tạo phong cách kiến trúc riêng.

>>> Xem thêm: Diềm mái tôn là gì? Cấu tạo, công dụng và cách thi công diềm mái tôn chuẩn kỹ thuật

Những lưu ý khi thiết kế và thi công lam gió

Hiệu quả của lam gió phụ thuộc rất lớn vào vị trí, kích thước và hướng bố trí. Vì vậy, chủ đầu tư không nên lựa chọn theo mẫu có sẵn mà cần căn cứ vào đặc điểm thực tế của công trình.

Trước hết, cần xem xét hướng gió và hướng nắng của khu đất. Vị trí lấy gió nên được bố trí sao cho tận dụng được luồng gió tự nhiên, đồng thời hạn chế việc nắng chiếu trực tiếp quá mức vào bên trong.

Tiếp theo là diện tích thông gió hữu hiệu. Không phải toàn bộ diện tích hình học của hệ lam đều trở thành diện tích thông thoáng. Khoảng cách giữa các cánh, độ dày và góc nghiêng của lam đều ảnh hưởng đến khả năng lưu thông không khí.

Với nhà xưởng, cần xem xét sự kết hợp giữa lam gió cấp khí và vị trí thoát khí. Nếu chỉ tạo cửa lấy gió mà không có đường thoát khí phù hợp, hiệu quả thông gió có thể không đạt như mong muốn.

Khả năng chống nước mưa cũng cần được quan tâm. Lam được bố trí ở khu vực chịu mưa tạt nên có góc cánh và cấu tạo phù hợp nhằm hạn chế nước xâm nhập. Những công trình nằm tại khu vực thường xuyên có mưa lớn càng cần chú trọng vấn đề này.

Cuối cùng là liên kết với kết cấu thép. Giá đỡ và khung lam cần được thiết kế chắc chắn, đặc biệt khi công trình chịu tác động của gió. Không nên tự ý khoan, cắt hoặc thay đổi cấu kiện chịu lực để lắp lam khi chưa có phương án kỹ thuật phù hợp.

Khi thiết kế lam gió cần chú ý đến vị trí, kích thước và hướng bố trí

>>> Xem thêm: Đơn Vị Thi Công Nhà Khung Thép Tại Hà Nội Uy Tín, Giá Rẻ

Lam gió có giúp nhà khung thép chống nóng không?

Đây là vấn đề nhiều chủ đầu tư quan tâm khi lựa chọn lam gió cho nhà khung thép. Lam gió có thể hỗ trợ giảm cảm giác bí nóng thông qua tăng cường trao đổi không khí, nhưng không phải là vật liệu cách nhiệt và không thể thay thế hoàn toàn các giải pháp chống nóng.

Để kiểm soát nhiệt hiệu quả, nhà khung thép nên được thiết kế tổng thể với các giải pháp như mái tôn có lớp cách nhiệt, panel cách nhiệt, bông khoáng hoặc bông thủy tinh, vật liệu phản xạ nhiệt, trần cách nhiệt và hệ thống thông gió phù hợp.

Đặc biệt, đối với nhà xưởng có mái diện tích lớn, việc xử lý nhiệt từ mái thường rất quan trọng. Lam gió giúp lưu thông không khí nhưng nếu mái hấp thụ lượng nhiệt lớn thì nhiệt độ bên trong vẫn có thể cao.

Do đó, phương án hiệu quả thường là kết hợp lam gió + cách nhiệt mái + thông gió tự nhiên hoặc cơ khí + thiết kế cửa lấy và thoát khí hợp lý.

>>> Xem thêm: Nhà khung thép có nóng không? Cách chống nóng cho nhà khung thép hiệu quả

NHÀ THÉP GIÁ RẺ – Đơn vị thi công nhà thép uy tín, chất lượng

Để lam gió phát huy hiệu quả, hạng mục này nên được tính toán ngay từ giai đoạn thiết kế thay vì bổ sung một cách tùy ý sau khi công trình đã hoàn thiện. Việc phối hợp giữa hệ khung, xà gồ, tường bao, mái và lam gió sẽ giúp hạn chế phát sinh trong quá trình thi công.

NHÀ THÉP GIÁ RẺ là đơn vị cung cấp giải pháp thi công nhà thép, nhà khung thép và các công trình kết cấu thép theo nhu cầu thực tế của khách hàng. Tùy quy mô và công năng, đơn vị có thể tư vấn phương án khung thép, mái, tường bao che, hệ thống thông gió và các hạng mục phụ trợ phù hợp.

Với các công trình như nhà xưởng, nhà kho, trang trại, nhà dân dụng, homestay, nhà hàng hoặc quán cafe khung thép, hệ lam gió có thể được lựa chọn theo yêu cầu về thông thoáng, chống mưa tạt, thẩm mỹ và điều kiện môi trường.

Việc khảo sát hiện trạng, xác định quy mô công trình và nhu cầu sử dụng trước khi báo giá là bước quan trọng để đưa ra phương án phù hợp. Chủ đầu tư nên cung cấp các thông tin như diện tích, chiều cao, mục đích sử dụng, loại mái, vị trí xây dựng và yêu cầu hoàn thiện để đơn vị thi công có cơ sở tư vấn chính xác hơn.